Röportajda yöneltilen sorulara Doç. Dr. Mustafa Gökhan Vural şu yanıtları vermiştir:
Kalp krizi nedir, neden bu kadar sık görüyoruz?
Kalp krizi kalbi besleyen damarlardan birinin ani şekilde tıkanmasıdır. Bu tıkanma sonucunda kalp kası oksijensiz kalır ve hasar görmeye başlar. Günümüzde kalp ve damar hastalıkları hem dünyada hem de Türkiye’de en sık görülen ölüm nedenidir.
Kalp krizinin en önemli risk faktörleri nelerdir? Hangilerini kontrol edebiliriz?
Kalp krizinin en önemli risk faktörleri arasında sigara kullanımı, yüksek tansiyon, şeker hastalığı, yüksek kolesterol düzeyleri, fazla kilo ve özellikle bel çevresinde yağlanma, hareketsizlik ve kronik stres yer almaktadır. Bu faktörlerin önemli bir bölümü kontrol altına alınabilir. Sigaranın bırakılması, tansiyon ve kolesterol değerlerinin düzenli takip edilerek tedavi edilmesi, sağlıklı kilo aralığında kalınması ve düzenli fiziksel aktivite yapılması kalp krizi riskini belirgin biçimde azaltmaktadır.
Kalp krizi işaretleri nelerdir? Kadınlarda ve yaşlılarda farklı olabilir mi?
Kalp krizinin en sık görülen belirtileri göğüste baskı, sıkışma veya yanma hissi, sol kola, sırta ya da çeneye yayılan ağrı, nefes darlığı, soğuk terleme, bulantı ve ani halsizliktir. Ancak kadınlarda ve yaşlı bireylerde tablo farklı seyredebilir. Bu gruplarda göğüs ağrısı hiç olmayabilir ya da çok hafif olabilir. Daha çok nefes darlığı, mide ağrısı, açıklanamayan yorgunluk ve genel bir halsizlik ön planda olabilir. Bu nedenle kalp krizi kadınlarda ve yaşlılarda daha geç fark edilebilmekte ve tedavide gecikme yaşanabilmektedir.
Kalp krizinden şüphelendiğimiz anda ne yapmalıyız?
Kalp krizinden şüphelenildiği anda vakit kaybetmeden 112 acil servisi aramak gerekir. Hastanın kendi imkânlarıyla hastaneye gitmeye çalışması doğru değildir. Ambulansla nakil sırasında gerekli ilk değerlendirme ve tedavi başlatılabilir ve hasta doğrudan uygun merkeze yönlendirilir. Kalp krizinde zaman hayati öneme sahiptir. İlk bir saat içinde yapılan müdahaleler kalp kasının korunmasını ve hayatta kalma şansını belirgin şekilde artırır.
Egzersiz ve sigarayı bırakmanın kalp krizi riskine etkisi nedir?
Düzenli fiziksel aktivite kalp krizi riskini yaklaşık yüzde 20-30 oranında azaltmaktadır. Haftada en az 150 dakika orta tempolu yürüyüş gibi egzersizler bu koruyucu etki için yeterlidir. Buna karşılık sigara kullanımı kalp krizi riskini iki ila dört kat artırmaktadır. Sigarayı bırakan kişilerde risk ilk bir iki yıl içinde belirgin biçimde düşmeye başlar. Ayrıca pasif sigara dumanına maruz kalmak da kalp krizi riskini artıran önemli bir faktördür.